Fermantasyon — OYSS Soruları
Bu sayfada yalnızca OYSS etiketiyle ayrılmış açık uçlu sorular yer alıyor. Toplam 10 sorudan şu anda 4 tanesini inceleyebilirsin. Her soruyu önce kendin yanıtla, ardından cevap ve açıklamasını incele.
Fermente Besinler ve Bağırsak Mikrobiyotası
Fermente besin örnekleri ile bağırsakta yaşayan mikroorganizmaları gösteren görseli inceleyin.
I. Bağırsak mikrobiyotası ifadesiyle ne anlatılır?
II. Probiyotik olarak adlandırılan canlılar, fermente besinlerle nasıl ilişkilidir?
III. Sağlıklı bir bağırsak mikrobiyotası, bağışıklık sistemiyle nasıl ilişkilendirilebilir?
IV. Yoğurt, kefir, turşu ve boza gibi örneklerden ikisini yazıp fermente besin olduklarını belirtin.
🧬 Sorunun Konusuna Dair Kısa Açıklama
Fermente besinlerin bazılarında probiyotik mikroorganizmalar bulunabilir. Bağırsak mikrobiyotası ve bağışıklık sistemi arasında ilişki vardır; bu ilişki belirli bir besinin hastalığı tedavi ettiği anlamına gelmez.
✍️ Cevap
I. Bağırsak mikrobiyotası, bağırsakta yaşayan mikroorganizmaların oluşturduğu topluluktur.
II. Bazı fermente besinlerde canlı probiyotik mikroorganizmalar bulunabilir. Bunlar bağırsak mikrobiyotasını destekleyebilir.
III. Dengeli ve sağlıklı bir mikrobiyota bağışıklık sistemiyle olumlu ilişki gösterir; tek başına bir hastalığı tedavi ettiği anlamına gelmez.
IV. Yoğurt, kefir, turşu ve boza örnek verilebilir. Bunlardan herhangi ikisi kabul edilir.
Yoğun Kas Etkinliğinde Fermantasyon
Yoğun fiziksel etkinlik sırasında kas dokusuna taşınan oksijeni ve hücre içi enerji gereksinimini gösteren görseli inceleyin.
I. Yoğun kas etkinliğinde oksijenli solunum hücrenin enerji gereksinimini karşılamaya yetmediğinde hangi fermantasyon çeşidi görülebilir?
II. Laktik asit fermantasyonu başladığında oksijenli solunumun tümüyle durması gerekir mi?
III. Kas hücresinde fermantasyonun glikolizi sürdürmesine olanak veren temel katkısı nedir?
IV. Fermantasyonun ATP sağlaması, oksijenli solunuma göre neden hızlı ancak düşük miktarlıdır?
🧬 Sorunun Konusuna Dair Kısa Açıklama
Yoğun kas etkinliğinde enerji gereksinimi oksijen taşınmasının sağlayabildiğini aşarsa laktik asit fermantasyonu da devreye girebilir. Oksijenli solunum aynı anda sürebilir; fermantasyon hızlı ama düşük ATP kazançlıdır.
✍️ Cevap
I. Kas hücresinde laktik asit fermantasyonu da gerçekleşebilir; böylece NAD+ yenilenip glikoliz sürdürülebilir.
II. Hayır. Oksijenli solunum ile fermantasyon aynı kas hücresinde birlikte gerçekleşebilir.
III. NADH'den elektron ve hidrojenleri alıcıya aktararak NAD+'ı yeniler; bu, ATP sağlayan glikolizin devam etmesine yardım eder.
IV. Glikoliz ATP'yi hızlı sağlayabilir ancak glikoz başına net kazanç yalnızca 2 ATP'dir. Fermantasyon ETS ve Krebs döngüsü basamaklarını içermez.
Fermantasyon Yapan Canlılar ve Hücreler
Fermantasyonla ilişkilendirilen farklı canlı ve hücre örneklerini gösteren görseli inceleyin.
I. Bazı bitki tohumlarında görülebilen fermantasyon çeşidi ve ürünlerinden biri nedir?
II. Olgun memeli alyuvarlarında görülen fermantasyon çeşidi hangisidir?
III. Maya hangi canlı grubunda yer alır ve fermantasyon sırasında hangi ortamı kullanır?
IV. Fermantasyon ökaryot ve prokaryot canlılarda hücrenin hangi bölümünde gerçekleşebilir?
🧬 Sorunun Konusuna Dair Kısa Açıklama
Fermantasyon farklı hücre tiplerinde görülebilir. Mayalar ve bazı tohum hücreleri etil alkol; olgun memeli alyuvarları ve yoğun çalışan iskelet kası hücreleri laktik asit fermantasyonu yapabilir.
✍️ Cevap
I. Bazı tohumlarda etil alkol fermantasyonu görülebilir; ürünlerden biri etil alkoldür.
II. Olgun memeli alyuvarlarında laktik asit fermantasyonu görülür.
III. Maya, mantarlar grubunda yer alan ökaryot bir canlıdır. Fermantasyon sitoplazmada gerçekleşir.
IV. Ökaryot ve prokaryot hücrelerde fermantasyon sitoplazmada gerçekleşebilir.
Fermantasyonda ATP Hesabı
Glikozun parçalanması ve hücrede kullanılabilir enerji oluşumunu gösteren görseli inceleyin.
I. Bir glikoz molekülünün glikolizinde başlangıçta kaç ATP harcanır?
II. Glikoliz sırasında toplam kaç ATP üretilir?
III. Harcanan ATP çıkarıldığında bir glikozdan net kaç ATP kazanılır?
IV. Fermantasyon basamakları ATP'yi doğrudan mı üretir, yoksa glikolizin sürmesini mi sağlar?
🧬 Sorunun Konusuna Dair Kısa Açıklama
Fermantasyonun ATP kazancı glikolizden gelir. Glikolizde 2 ATP harcanıp 4 ATP üretildiğinden glikoz başına net kazanç 2 ATP'dir; fermantasyon basamağı doğrudan ATP üretmez.
✍️ Cevap
I. Glikolizin başlangıç basamaklarında 2 ATP harcanır.
II. Glikolizde toplam 4 ATP üretilir.
III. 4 ATP üretilir ve 2 ATP harcanır; net kazanç 2 ATP'dir.
IV. Fermantasyon basamakları ATP'yi doğrudan üretmez. NAD+'ı yenileyerek ATP oluşturan glikolizin devam etmesine olanak verir.
Önizleme kapsamındaki soruları incelediniz.
Bu sayfada ilk 4 soru öğrencilerimizin incelemesi için açık olarak gösteriliyor. Bu OYSS çalışmasındaki kalan 6 soruyu ve soru kütüphanesindeki diğer içerikleri görmek için abonelik paketlerini inceleyebilirsiniz.
Abonelik Paketlerini İncele