Bitkilerin günlük hayata sağladığı katkılardan bazıları verilmiştir.
● Mısır, çeltik, buğday, patates insanlar tarafından tüketilen kalorinin % 80’ini oluşturur.
● Tohumlu bitkilerden çay, kahve, baharatlar, vanilya, karabiber, reyhan, tarçın vb. gibi ürünler elde edilir.
● Pasifik porsuk ağacında bulunan taksol bileşiği yumurtalık kanseri tedavisinde kullanılmıştır.
● Tohumsuz bitkilerde bulunmayan odun dünyanın pek çok yerinde yakıt kaynağıdır ve ev yapımında kullanılır.
● Çam, köknar gibi ağaçlar kağıt yapımında kullanılır.
Buna göre,
I. Besinler genellikle kapalı tohumlulardan elde edilir.
II. Bitkilerin yaprak, meyve, tohum ve kabuk kısımlarından faydalanılır.
III. Tıbbi ilaçlar bitkilerden elde edilen aktif maddeleri içerir.
IV. Odun üretiminde sadece açık tohumlu bitkiler kullanılır.
ifadelerinden hangilerine ulaşılabilir?
Doğru Cevap: D
Bitkiler alemi, dünyamız için çok önemli bir canlı grubudur. Hem ekosistemin dengesini sağlarlar hem de biz insanlar için besin, barınma, yakıt ve ilaç gibi pek çok temel ihtiyacımızı karşılarlar. Bu soru, bitkilerin günlük hayatımıza olan katkılarını genel bir bakış açısıyla değerlendirmemizi istiyor.
Bu soru, verilen bilgilerden yola çıkarak doğru sonuçlara ulaşmamızı bekleyen bir öncül analizi sorusu. Verilen her öncülü, yukarıdaki açıklamalarla dikkatlice karşılaştırman gerekiyor. Bilgiyi doğru yorumlayıp çıkarım yapma yeteneğini ölçüyor.
I. "Mısır, çeltik, buğday, patates insanlar tarafından tüketilen kalorinin % 80’ini oluşturur." ifadesi, bu bitkilerin besin kaynağı olduğunu gösteriyor. Bu bitkiler genellikle kapalı tohumlu bitkiler grubuna girer, dolayısıyla bu öncül ulaşılabilir bir yargıdır.
II. Verilen örneklerde çay, kahve (yaprak ve tohumdan), baharatlar, vanilya, karabiber, reyhan, tarçın (yaprak, meyve, kabuk ve tohumdan) gibi ürünlerin bitkilerin farklı kısımlarından elde edildiği açıkça belirtiliyor. Bu da öncülün doğru olduğunu gösteriyor.
III. "Pasifik porsuk ağacında bulunan taksol bileşiği yumurtalık kanseri tedavisinde kullanılmıştır." örneği, bitkilerden tıbbi ilaç yapımında faydalanıldığını doğrudan gösteriyor. Bu nedenle bu öncül de doğrudur.
IV. "Tohumsuz bitkilerde bulunmayan odun dünyanın pek çok yerinde yakıt kaynağıdır ve ev yapımında kullanılır." ifadesi doğru olsa da, odun üretiminde sadece açık tohumluların kullanıldığına dair bir bilgi verilmemiş. Kapalı tohumlu ağaçların da odun kaynağı olduğu biliniyor. Bu yüzden bu öncül, verilen bilgilere göre ulaşılamaz bir yargıdır.
A) Sadece I. öncülün doğru olduğunu iddia ediyor. Ancak II ve III numaralı öncüller de verilen bilgilere göre doğrudur.
B) Sadece III. öncülün doğru olduğunu iddia ediyor. Oysa I ve II numaralı öncüller de doğrudur.
C) II ve IV numaralı öncüllerin doğru olduğunu belirtiyor. II doğru olsa da, IV numaralı öncül verilen bilgilerden çıkarılamaz.
D) I, II ve III numaralı öncüllerin doğru olduğunu belirtiyor. Yapılan analizler sonucunda bu üç öncül de verilen metindeki bilgilerle desteklenmektedir. Bu yüzden bu şık doğru cevaptır.
E) Tüm öncüllerin doğru olduğunu iddia ediyor. Ancak IV numaralı öncül, verilen bilgilere göre ulaşılamaz bir yargıdır.
🎯 Sonuç: Doğru cevap: D şıkkı. Verilen bilgiler incelendiğinde, besinlerin genellikle kapalı tohumlulardan elde edildiği (I), bitkilerin farklı kısımlarından faydalanıldığı (II) ve tıbbi ilaçların bitkilerden elde edilen aktif maddeleri içerdiği (III) sonucuna ulaşabiliriz. Ancak odun üretiminde sadece açık tohumluların kullanıldığı (IV) bilgisine ulaşılamaz. Bu yüzden doğru şıkkımız I, II ve III'ü içeren D şıkkıdır.
Farklı türlere ait olgunlaşmış kozalak yapıları şekilde gösterilmiştir.

Kozalak yapılarını inceleyen bir öğrenci bu bitkilerle ilgili,
I. Hepsi açık tohumlu bitkilerdir.
II. Gelişmiş kök, gövde ve yaprak yapıları bulunur.
III. İletim demetleri bulunmaz.
çıkarımlarından hangilerinde hata yapmıştır?
Doğru Cevap: C
Bitkiler alemi, kendi içinde farklı özelliklere sahip gruplara ayrılır. Bu soruda özellikle açık tohumlu bitkilerin temel özellikleri, yani kozalaklı bitkilerle ilgili bilgilerimizi hatırlamamız gerekiyor. Açık tohumlular, tohumları meyve içinde değil, kozalak pulları üzerinde açıkta bulunan bitkilerdir. Bu bitkilerde odunsu gövde, kök ve yaprak gibi gelişmiş yapılar bulunur ve iletim demetleri sayesinde madde taşınımı yaparlar.
Bu bir öncül analizi sorusu. Görseldeki kozalak yapılarına bakarak ve açık tohumlu bitkilerin genel özelliklerini hatırlayarak öncülleri değerlendirmemiz isteniyor. Hangi öncülde hata yapıldığını bulmak için her bir öncülü dikkatlice incelemeliyiz.
I. Hepsi açık tohumlu bitkilerdir. Görselde gördüğümüz tüm yapılar kozalaklardır. Kozalaklar, açık tohumlu bitkilerin üreme organlarıdır. Bu nedenle bu öncül doğrudur, öğrenci burada hata yapmamıştır.
II. Gelişmiş kök, gövde ve yaprak yapıları bulunur. Açık tohumlu bitkiler, damarlı bitkiler grubuna girer ve bu nedenle gelişmiş kök, gövde ve yaprak gibi organlara sahiptirler. Bu öncül de doğrudur, öğrenci burada da hata yapmamıştır.
III. İletim demetleri bulunmaz. Açık tohumlu bitkiler, damarlı bitkiler olduğu için su ve besin taşınımını sağlayan iletim demetlerine (ksilem ve floem) sahiptirler. Bu öncül yanlıştır, yani öğrenci bu çıkarımında hata yapmıştır.
A) Öğrenci yalnız I. öncülde hata yapmamıştır, çünkü I. öncül doğrudur. Bu şık hatalıdır.
B) Öğrenci yalnız II. öncülde hata yapmamıştır, çünkü II. öncül doğrudur. Bu şık hatalıdır.
C) Öğrenci yalnız III. öncülde hata yapmıştır, çünkü III. öncül yanlıştır. Bu şık doğrudur.
D) Öğrenci I ve II. öncüllerde hata yapmamıştır, çünkü bu öncüller doğrudur. Bu şık hatalıdır.
E) Öğrenci II. öncülde hata yapmamıştır, III. öncülde hata yapmıştır. Bu şık hatalıdır.
🎯 Sonuç: Doğru cevap: C şıkkı. Görseldeki kozalaklar açık tohumlu bitkilere aittir. Açık tohumlu bitkilerin hepsi damarlı bitki olup, gelişmiş kök, gövde, yaprak yapıları ve iletim demetleri taşırlar. Bu durumda öğrencinin iletim demetlerinin bulunmadığı yönündeki III. çıkarımı yanlıştır ve öğrenci bu noktada hata yapmıştır.
Birden fazla bitki örneği ve bu bitkilere ait bazı özellikler verilmiştir.

Bu örneklere göre aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Doğru Cevap: E
Bu soru, bitkilerin yaşadıkları ortamlara göre farklı özellikler gösterdiğini ve her bitkinin aynı yaşam döngüsüne sahip olmadığını anlamamızı istiyor. Fotosentez gibi temel biyolojik olayların bitki türüne ve mevsimsel koşullara göre değişebileceğini de hatırlatıyor.
Bu bir yorum sorusu. Verilen bitki örneklerini ve onların özelliklerini dikkatlice inceleyerek genel bitki bilgimizle birleştirmemiz gerekiyor. Özellikle bitkilerin adaptasyon yeteneklerine ve çeşitliliğine odaklanmalıyız.
Öncül verilmemiştir. Soru kökü, verilen görsellerdeki bitki örneklerine ve özelliklerine dayanarak yanlış ifadeyi bulmamızı istiyor. Bu nedenle her bir şıkkı görsellerdeki bilgilerle karşılaştırmamız önemli.
A) Görselde 'Tek yıllık otsu bitki' ifadesi geçiyor. Bu da bazı bitkilerin yaşam sürelerinin bir yıl ile sınırlı olduğunu gösterir. Bu ifade doğrudur.
B) Çöl kaktüsünün gövdesi yeşildir ve fotosentez yapabilir. Bu durum, su kaybını azaltmak için yapraklarını diken şeklinde değiştiren kaktüsler için önemli bir adaptasyondur. Bu ifade doğrudur.
C) Görselde çöl kaktüsü ve yaprak döken meyve ağacı gibi farklı ortamlara adapte olmuş bitkiler görüyoruz. Bu da bitkilerin yaşadıkları ortama göre dış görünüşlerinde (yaprak yapısı, gövde şekli vb.) değişiklikler gösterebileceğini kanıtlar. Bu ifade doğrudur.
D) Otsu bitkiler ve tek yıllık bitkiler genellikle enine kalınlaşma göstermezler. Odunsu gövdeye sahip ağaçlar enine kalınlaşırken, otsu bitkiler bunu yapmaz. Bu ifade doğrudur.
E) Görselde yapraklarını döken bir meyve ağacı görüyoruz. Kışın yapraklarını döken ağaçlar, yaprakları olmadığı için fotosentez yapamazlar. Bu durum, tüm bitkilerin yılın her zamanı fotosentez yapmadığını gösterir. Bu ifade yanlıştır.
🎯 Sonuç: Doğru cevap: E şıkkı. Görseldeki yapraklarını döken meyve ağacı örneği, tüm bitkilerin yılın her zamanı fotosentez yapmadığını açıkça gösteriyor. Kışın yapraklarını döken bitkiler, bu dönemde fotosentez faaliyetlerini durdururlar. Bu yüzden E şıkkındaki ifade yanlıştır.
Bitkiler alemindeki canlılar ile ilgili;
I. Çiçekli olan bazı bitkilerde hermafroditlik görülür.
II. Çift çenekli bitkilerin çoğu çok yıllıktır.
III. Tek çenekli bitkiler sporla üreyebilir.
yorumlarından hangileri yapılabilir?
Doğru Cevap: B
Bitkiler alemi, kendi besinini üretebilen, yani fotosentez yapan canlıları içerir. Bu alemdeki bitkiler, çiçekli ve çiçeksiz olarak iki ana gruba ayrılır. Çiçekli bitkiler de tek çenekli ve çift çenekli olarak farklı özelliklere sahiptirler.
Bu soru, bitkiler alemiyle ilgili temel bilgilerinizi ölçen bir yorum ve bilgi sorusudur. Verilen öncüllerin doğru olup olmadığını değerlendirerek bitkilerin genel özelliklerini bilmeniz gerekiyor.
I. Çiçekli olan bazı bitkilerde hermafroditlik görülür.
Evet, bazı çiçekli bitkilerde aynı çiçekte hem erkek hem de dişi üreme organları bulunur, buna hermafroditlik denir.
II. Çift çenekli bitkilerin çoğu çok yıllıktır.
Bu ifade doğrudur. Genellikle ağaçlar ve çalılar gibi çift çenekli bitkiler çok yıllık olup, uzun yıllar yaşayabilirler.
III. Tek çenekli bitkiler sporla üreyebilir.
Bu ifade yanlıştır. Tek çenekli bitkiler çiçekli bitkiler grubuna girer ve tohumla ürerler. Sporla üreme eğrelti otları gibi çiçeksiz bitkilerde görülür.
A) Yalnız I Bu şık, sadece birinci öncülün doğru olduğunu belirtiyor, ancak ikinci öncül de doğrudur.
B) I ve II Bu şık, hem birinci hem de ikinci öncülün doğru olduğunu belirtir. Yapılan analizlere göre I ve II doğrudur.
C) I ve III Bu şık, üçüncü öncülü doğru kabul ettiği için yanlıştır, çünkü tek çenekliler sporla üremez.
D) II ve III Bu şık, üçüncü öncülü doğru kabul ettiği için yanlıştır.
E) I, II ve III Bu şık, tüm öncülleri doğru kabul ettiği için yanlıştır, çünkü üçüncü öncül yanlıştır.
🎯 Sonuç: Doğru cevap: B şıkkı.
► Tamamı çok hücreli ve ökaryot canlılardır.
► Gece gündüz O2'li solunum yaparlar. Fotosentezi ise sadece gündüz yaparlar.
► Tam parazit bitkiler (Küsküt otu gibi) hariç tüm bitkiler fotosentez yaparak ototrof beslenirler.
► Klorofilleri kloroplastlarında bulunur. Klorofil ile ışık enerjisini biyokimyasal enerjiye çevirerek besinlerde depolarlar ve besin üretirler.
► Besin kaynağı olarak CO2'yi kullanırlar.

► Fotosentez ile glikoz ve diğer besin monomerlerini (amino asit, yağ asidi, vitamin vb.) sentezlerler.
► Glikozun fazlasını; nişasta olarak depo ederler. (Kök, gövde, yumru, tohum, meyve gibi yapılarında)
► Fotosentezde hidrojen kaynağı olarak H2O'yu kullanarak O2 üretirler. Bu O2'yi atmosfere verirler.
► Bitkilere renk veren ve fotosentezde görev alan Plastitler bulunur.
► Hücre duvarları vardır ve selülozdan oluşur.
► Bitkilerde sınırsız büyüme görülür. (Meristem = Bölünür Doku ile)
► Bitkilerde sinir sistemi bulunmaz
► Bitkiler; bitkisel hormonlar üretirler. Bu hormonlar bitki gelişimi, çiçeklenme, meyve olgunlaşması, çimlenme vb. olayları düzenler.
► Bitkilerde pasif hareket görülür. Aktif yer değiştirme yapamazlar. Bitkilerdeki hareket; yönelme (tropizma) ya da durum değiştirme (nasti) şekillerinde olur. Örneğin; ayçiçek bitkisinin güneşe yönelmesi bir tropizma hareketidir. Küstüm otu bitkisine dokunulunca yapraklarını kapatması durum değiştirme hareketidir.
► Üretici (ototrof) oldukları için besin zincirinin ilk basamağında yer alırlar. Fotosentez ile ürettikleri besinleri hem kendileri kullanır hem de besin zincirindeki diğer canlılara aktarırlar.
► Yarı parazit veya tam parazit olan türleri vardır. Bu bitkiler diğer bitkilerin üzerinde yaşarlar. Yarı parazit olan ökse otu kloroplast taşır ve fotosentez yapabilir. Üzerinde yaşadığı bitkiden sadece su ve mineral alır. Ancak tam parazit olan küsküt otunda kloroplast bulunmaz ve fotosentez yapamazlar. Üzerinde yaşadıkları bitkiden ham organik besin hem de su ve mineral alırlar. Parazit olmalarının nedeni kök sistemlerinin olmayışıdır. İhtiyaçları olan maddeleri Emeç adı verilen yapılarla alırlar.


► Bitkilerde yapraklar mumsu bir madde olan Kütin ile kaplanmıştır. Kütin yaprakta Kutikula tabakasını oluşturur. Kutikula bitkide su kaybını önler.
► Yaprakların alt ve üst yüzeyinde ise; O2 - CO2 değişimini ve terlemeyi sağlayan Stoma (Gözenek) denilen açıklıklar bulunur. Gözenekler fotosentez yapabilen, açılıp kapanma özelliğinde olan hücrelerdir. Bitkide gaz giriş çıkışını ve terlemeyi kontrol eder.
► Bitkilerin toprak
Ücretsiz önizleme burada bitti
Asıl konu anlatımının ilk %30’unu okudunuz. Konu metninin devamını okumak ve etkinlik, performans görevi ile kontrol noktası çözümlerini görmek için abone olun.
Konu anlatımının tamamını açÖğrencilerimizin TYT (Temel Yeterlilik Testi) ve AYT (Alan Yeterlilik Testi) gibi sınavlara hazırlanırken kullanabilecekleri bilgileri sunuyoruz. Biyoloji konularında güçlü bir temel oluşturmak ve sınav başarınızı artırmak için doğru adrestesiniz!
Hasanefendi - Ramazan Paşa Mah.1921 Sok.No:24/A Efeler-Aydın
destek@biyolojihikayesi.com
+90.555.608 59 45
©
Biyoloji Hikayesi.
Tüm Hakları Saklıdır. Tasarım:
Biyoloji Hikayesi
Dağıtım:
Rolpa Bilişim Pazarlama Yönetim Sistemleri
🔒