1. Sorunun Analizi

Soru, biri böcekçil, diğeri böcekçil olmayan iki farklı bitki türünün ortak özelliklerini belirlememizi istemektedir. Her iki bitki de temel bitkisel fizyolojik süreçlere sahip olmakla birlikte, böcekçil bitkiler özellikle azot ve diğer mineral eksikliklerini gidermek amacıyla böcekleri sindirme gibi ek adaptasyonlara sahiptir.

2. Şıkların Değerlendirilmesi

I. Hücre dışı protein sindiriminin gerçekleşmesi: Böcekçil bitkiler (örneğin sinekkapan, sürahi bitkisi), yakaladıkları böcekleri sindirmek için hücre dışına (sindirim bezlerine veya yakalama organlarının içine) protein sindirici enzimler (proteazlar) salgılar. Bu sayede böcek proteinlerini amino asitlere parçalayarak azot ve diğer besinleri emerler. Böcekçil olmayan tipik bitkiler ise azot ihtiyaçlarını topraktan inorganik tuzlar (nitrat, amonyum) şeklinde karşılarlar ve dışarıdan protein sindirimi yapmazlar. Bu nedenle, bu özellik iki bitki türü için ortak değildir.

II. Fotosentez için, karbonu işaretlenmiş CO₂ verildiğinde, işaretli karbonun hücrede sentezlenen proteinlerdeki amino asitlerin hepsinde bulunması: Her iki bitki türü de fotosentez yaparak karbon dioksiti organik maddelere dönüştürür. İşaretli karbonlu CO2 verildiğinde, bu işaretli karbon fotosentez ürünlerine (şekerlere) ve dolayısıyla bitkinin sentezlediği tüm amino asitlerin karbon iskeletlerine katılır. Böcekçil olmayan bitkiler için, protein sentezi için gerekli tüm amino asitler kendi hücreleri tarafından CO2'den sentezlendiği için, sentezlenen proteinlerdeki tüm amino asitlerde işaretli karbonun bulunması beklenir. Ancak böcekçil bitkiler, böcekleri sindirerek dışarıdan da amino asit veya peptitler alabilir. Eğer böcekçil bitki, protein sentezi için hem kendi sentezlediği (işaretli karbon içeren) amino asitleri hem de böceklerden aldığı (işaretli karbon içermeyen) amino asitleri kullanırsa, sentezlenen proteinlerdeki *tüm* amino asitlerde işaretli karbon bulunmayacaktır. Bu durum, bu özelliğin böcekçil bitki için her zaman geçerli olmayabileceğini gösterir. Dolayısıyla bu özellik iki bitki türü için ortak değildir.

III. Hücrelerinde, proteinlerin amino asitlere parçalanması: Proteinlerin sentezlenmesi (anabolizma) ve yıkılması (katabolizma) veya amino asitlere parçalanması (protein döngüsü), tüm canlı hücrelerin temel metabolik süreçlerinden biridir. Hücreler, hasarlı veya işlevini yitirmiş proteinleri uzaklaştırmak, amino asitleri geri dönüştürmek ve protein seviyelerini düzenlemek için sürekli olarak proteinleri amino asitlere parçalar. Bu süreç, hem böcekçil hem de böcekçil olmayan tüm bitki hücrelerinde (lizozomlara benzer vakuoller ve proteazomlar aracılığıyla) gerçekleşir. Dolayısıyla bu özellik iki bitki türü için ortaktır.

3. Sonuç: Yukarıdaki değerlendirmelere göre, verilen özelliklerden sadece III. madde her iki bitki türü için de ortaktır.